Azad Media Susdurula Bilməz!
İlduzə Hacıyevaya 5 il 2 ay həbs: Qərar hüquqi baxımdan nə qədər mübahisəlidir?
hüquq qanun

İlduzə Hacıyevaya 5 il 2 ay həbs: Qərar hüquqi baxımdan nə qədər mübahisəlidir?

Yol-nəqliyyat hadisəsində bir nəfərin ölümünə, digərinin isə xəsarət almasına səbəb olmaqda və hadisə yerini tərk etməkdə təqsirləndirilən bloqer İlduzə Hacıyeva ("Arzum") barəsində hökm elan edilib.
Xəzər Rayon Məhkəməsinin hökmü ilə o, Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 263.2-ci (yol hərəkəti qaydalarının pozulması nəticəsində ölümə səbəb olma) və 264-cü (yol-nəqliyyat hadisəsi yerindən qaçma) maddələri ilə təqsirli bilinərək 5 il 2 ay müddətinə azadlıqdan məhrum edilib və məhkəmə zalında həbs olunub.
Qeyd edək ki, dövlət ittihamçısı əvvəlki proseslərin birində onun 5 il 9 ay müddətinə azadlıqdan məhrum edilməsini istəmişdi. Məhkəmə isə daha yüngül – 5 il 2 ay cəza təyin edib.


Hadisə 2025-ci ilin iyun ayında Bakının Xəzər rayonu, Mərdəkan qəsəbəsində baş verib. Qəza nəticəsində VAZ-2107 sürücüsü Amal həyatını itirib, onun həyat yoldaşı isə müxtəlif dərəcəli bədən xəsarətləri alıb.
İstintaqın mövqeyinə görə, qəzanı törədən sürücü hadisədən sonra ərazini tərk edib. Məhz bu hal da ittihamın əsas epizodlarından biri kimi qiymətləndirilib.


Videogörüntülər hansı sualları yaradır?
Qəzanın videogörüntüləri sosial şəbəkələrdə geniş yayılıb və ictimai müzakirələrə səbəb olub.
Kadrlara əsasən, VAZ-2107 markalı avtomobilin yüksək sürətlə hərəkət etdiyi və hadisənin başvermə səbəbləri ilə bağlı müxtəlif iddialar səsləndirilir. Bu görüntülərin hüquqi qiymətləndirilməsi isə yalnız ekspertiza rəyləri və məhkəmə araşdırmasının predmetidir.


Əgər VAZ-2107 sürücüsünün də yol hərəkəti qaydalarını kobud şəkildə pozduğu müəyyən edilibsə, bu hal hadisənin baş verməsində səbəbiyyət əlaqəsinin qiymətləndirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıya bilərdi. Bununla belə, bu amil avtomobil sürücüsünü məsuliyyətdən avtomatik azad etmir.
Hadisə yerini tərk etmək niyə ağırlaşdırıcı hal sayılır?


Azərbaycan qanunvericiliyinə əsasən, yol-nəqliyyat hadisəsindən sonra sürücünün hadisə yerini tərk etməsi hüquqi baxımdan ciddi pozuntu hesab olunur. Bu davranış zərərçəkənə vaxtında yardım göstərilməsi imkanlarını məhdudlaşdıra və cəzanın ağırlaşmasına təsir edə bilər.
Cəzanın fərdiləşdirilməsi məsələsi
İctimai müzakirələrdə diqqət çəkən digər məqam İlduzə Hacıyevanın şəxsi vəziyyətidir. Onun dörd azyaşlı övlad anası olduğu, övladlarından birinin isə autizm spektr pozuntusundan əziyyət çəkdiyi bildirilir.


Cinayət qanunvericiliyinə görə, bu kimi hallar cəzanın fərdiləşdirilməsi zamanı nəzərə alına bilən hallardandır. Lakin həmin amillər məhkəmənin təqsirləndirilən şəxsi cəzadan azad etməsi üçün hüquqi əsas yaratmır və yekun qərar konkret iş üzrə bütün sübutların məcmusuna əsasən qəbul edilir.


Oxşar işlərlə müqayisələr niyə aparılır?
Bu hökm ictimaiyyətdə 2017-ci ildə Heydər Əliyev prospektində baş vermiş səs-küylü qəzanı da yenidən gündəmə gətirib. Həmin hadisədə iki nəfər ölmüş, üç nəfər ağır xəsarət almışdı. Təqsirləndirilən şəxsə də 5 il həbs cəzası verilmiş, lakin o, sonradan cəzasının bir hissəsini çəkdikdən sonra azadlığa buraxılmışdı.
Hüquqşünaslar bildirirlər ki, müxtəlif cinayət işlərinin faktiki halları, sübut bazası, təqsirin forması və digər hüquqi məqamları fərqli olduğundan onların birbaşa müqayisəsi həmişə düzgün olmaya bilər. Bununla belə, oxşar nəticələr doğuran işlər üzrə cəzaların icrası ilə bağlı fərqlər cəmiyyətdə qanunun hamıya eyni tətbiq olunması barədə müzakirələr yaradır.


Təhlil
Bu iş bir daha göstərdi ki, yol hərəkəti qaydalarının pozulması ilə bağlı cinayət işlərində təkcə qəzanın baş verməsi deyil, sürücünün hadisədən sonrakı davranışı da məhkəmənin hüquqi qiymətləndirməsində mühüm rol oynayır.
Digər tərəfdən, sosial şəbəkələrdə yayılan videogörüntülər və ictimai rəylər məhkəmə qərarını əvəz etmir. Yekun hüquqi qiymət yalnız məhkəmə araşdırması zamanı toplanmış sübutlar əsasında verilir.


Bununla yanaşı, cəmiyyətin əsas gözləntisi qanunun bütün vətəndaşlara eyni meyarlarla tətbiq olunması, məhkəmə qərarlarının isə həm hüquqi, həm də ictimai baxımdan inandırıcı və əsaslandırılmış olmasıdır. Məhz bu prinsiplər hüquq dövlətinə olan ictimai etimadın qorunmasının əsas şərtlərindən hesab olunur.

IRON MAX AZERBAIAN